Sorunun doğrudan cevabı
Yeni müşteri CAC, aynı dönemin edinme harcamasının CRM veya sipariş sistemiyle doğrulanmış ilk kez alışveriş yapan müşteri sayısına bölünmesidir. 90 günlük katkı LTV ise ilk sipariş katkısı ile bu müşterilerin 90 günde ürettiği tekrar sipariş katkısının toplamından olgunlaşmış iade ve servis kaybının çıkarılmasıdır. Bu iki değer aynı edinme kohortu ve aynı maliyet kapsamıyla karşılaştırılmalıdır.
Kohort ekonomisini hesapla ↗Neden önemli?
- Platformun yeni müşteri etiketi eski müşteriyi yeni sayarsa CAC olduğundan iyi görünür.
- Gelir LTV’si yüksek fakat marjı düşük bir kohort büyüdükçe nakit kaybettirebilir.
- Kanal ve ilk ürün kohortları arasındaki kalite farkını tek sipariş ROAS’ından daha erken gösterir.
Tanım ve yöntem
Katkı LTV, bir müşterinin belirli ölçüm penceresinde ürettiği net gelirden ürün ve siparişle değişen maliyetler ile beklenen iade/servis kaybı çıkarıldıktan sonra kalan değerdir. Buradaki 90 gün sonsuz yaşam boyu tahmini değil, tekrar ölçülebilir bir geri ödeme penceresidir.
Katkı LTV:CAC = 90 günlük katkı LTV ÷ doğrulanmış yeni müşteri CAC. Evrensel “iyi oran” yoktur; pencere, nakit ihtiyacı, marj, tekrar alışveriş ritmi ve veri güveni hedefi belirler.
Gerekli veriler
Edinme harcaması
Aynı kohorta ait medya ile karara göre kreatif, ajans ve promosyon kapsamı.
Doğrulanmış yeni müşteri
Tekil müşteri kimliğiyle ilk tamamlanan siparişi doğrulanan kişiler.
İlk sipariş katkısı
Net gelirden ürün, komisyon, ödeme, kargo ve paketleme çıkarıldıktan sonra kalan.
90 günlük tekrar katkısı
Kohort başına tekrar sipariş adedi × tekrar sipariş başına katkı.
Olgunlaşmış kayıp
İade, ters lojistik, servis ve geri kazanılamayan maliyetlerin müşteri başına değeri.
800 doğrulanmış yeni müşteri kohortu
Gelir LTV yerine 90 günlük katkı değerini aynı kohortta kuralım.
| Kalem | Değer | Not |
|---|---|---|
| Edinme harcaması | 240.000 TL | CAC = 300 TL |
| İlk sipariş | 900 − 650 TL | 250 TL katkı |
| 90 günde tekrar sipariş | 0,45 adet | Müşteri başına |
| Tekrar sipariş katkısı | 720 − 470 TL | 0,45 × 250 = 112,5 TL |
| Beklenen ek kayıp | 25 TL | İade + servis |
| 90 günlük katkı LTV | 337,5 TL | LTV:CAC = 1,13x |
Sonuç: Kohort CAC’i 90 günde geri öder ve müşteri başına 37,5 TL bırakır. Ancak 50 TL hedef katkının altında olduğu için büyüme pozitif ama güvenlik tamponu zayıftır.
Sonucu nasıl yorumlamalısınız?
| Gördüğünüz sinyal | Ne anlama gelir? | Ne yapmalı? |
|---|---|---|
| İlk sipariş katkısı CAC’i karşılıyor | Edinme maliyeti ilk siparişte geri kazanılıyor. | Kanalı ölçeklemeden önce yeni müşteri kimliği, toplam katkı ve stok kapasitesini doğrulayın. |
| 90 günlük katkı pozitif, CAC’in altında | Müşteri değer üretiyor fakat seçilen pencerede edinme maliyetini geri ödemiyor. | CAC’i düşürün, ilk ürün karmasını iyileştirin veya tekrar satın alma programını test edin. |
| Gelir LTV güçlü, katkı LTV zayıf | Tekrar siparişler ciro üretiyor ama marj veya iade kaybı değeri eritiyor. | Kanal yerine ürün, indirim, lojistik ve iade nedeni kırılımını düzeltin. |
Sık yapılan hatalar
- Platformdaki “new customer” sayısını CRM doğrulaması olmadan kullanmak.
- Farklı edinme aylarını tek LTV ortalamasında karıştırmak.
- Geliri LTV, brüt marjı katkı LTV olarak adlandırmak.
- İlk sipariş ve tekrar siparişte farklı maliyet kapsamı kullanmak.
- 90 günlük gözlemi sonsuz yaşam boyu tahmini gibi sunmak.
- SaaS için kullanılan 3:1 gibi oranları e-ticarete evrensel benchmark olarak taşımak.
Kontrol listesi
- Tekil müşteri anahtarını ve “yeni” tanımını veri sözlüğüne yazın.
- Edinme harcaması ile müşteri kohortunun tarih ve kanal kapsamını eşitleyin.
- İlk ve tekrar sipariş katkısını aynı değişken maliyet sözlüğüyle hesaplayın.
- 30/60/90 günlük olgunlaşmayı ayrı sütunlarda saklayın.
- İade ve iptaller olgunlaştığında geçmiş kohortu yeniden hesaplayın.
- Kanal, kampanya, ilk ürün ve müşteri segmenti kırılımlarını karşılaştırın.
Sık sorulan sorular
CAC hesabına hangi giderler girmeli?
En az medya harcaması girer. Ajans, kreatif, promosyon ve araç giderlerini dahil edip etmediğinizi veri sözlüğünde açıkça belirtin; dönemler arasında aynı kapsamı koruyun.
Neden 90 gün?
90 gün çoğu e-ticaret ekibi için ölçülebilir bir başlangıç penceresidir; evrensel standart değildir. Ürünün doğal tekrar satın alma ritmi 30 gün veya 12 ay ise pencereyi iş modeline göre değiştirin.
İyi LTV:CAC oranı kaçtır?
Evrensel oran yoktur. Katkı kapsamı, ölçüm penceresi, nakit döngüsü ve veri güveni değiştiğinde aynı oran farklı risk taşır. Hedefi kendi geri ödeme ve katkı ihtiyacınızdan türetin.
GA4 tek başına yeni müşteriyi doğrular mı?
GA4 kohort davranışını incelemeye yardımcı olur; fakat cihaz, kimlik ve eşikleme sınırları vardır. Finansal CAC için sipariş ve CRM müşteri kimliğini esas alıp analitik veriyi davranış katmanı olarak kullanın.
Kaynaklar ve yöntem notu
Kaynaklar 1 Ağustos 2026 tarihinde kontrol edildi. Sonraki editoryal kontrol: 1 Kasım 2026.
- Google Ads Help — About customer lifecycle goals ↗Yeni müşteri edinme, yüksek değerli yeni müşteri ve yeniden etkileşim hedeflerinin birinci taraf müşteri sinyalleriyle kullanımını açıklar.
- Google Analytics Help — Cohort exploration ↗Edinme tarihine göre kullanıcı kohortlarının işlem ve geri dönüş davranışını zaman içinde inceleme yöntemini açıklar.
- Google Analytics Help — User lifetime ↗Kullanıcı yaşam süresi gelir ve davranışını edinme kaynağı kırılımında inceleme kapsamı ile kimlik sınırlarını açıklar.
- Stripe — Customer lifetime value ↗CLV yöntemlerini, kohort yaklaşımını ve daha doğru kârlılık okuması için brüt marj ile CAC ilişkisinin önemini açıklar.
- Meta Business Help Center — Customer lifetime value ↗Müşteri yaşam boyu değerini ilişki boyunca müşteriye atfedilen tahmini net kâr olarak tanımlar.
Bu hesap operasyonel karar desteğidir; muhasebe, vergi veya yatırım tavsiyesi değildir. Kimlik eşleştirme, KDV, iade ve maliyet kapsamını şirket veri sözlüğünüzle doğrulayın.